Με αφορμή μία μύηση που παρακολούθησα σε κάποιον ανώτερο βαθμό του Αρχαίου και Αποδεδεγμένου Σκωτικού Τύπου, βρέθηκα να συλλογίζομαι για ακόμη μία φορά τη σχέση του ανθρώπου με τον ουρανό. Οι συμβολισμοί που παρουσιάστηκαν κατά τη διάρκεια της τελετής δεν περιορίζονταν σε μια απλή αναφορά στα ουράνια σώματα. Αντιθέτως, αποτελούσαν μια πρόσκληση για βαθύτερο στοχασμό πάνω στη σχέση του εξωτερικού κόσμου με τον εσωτερικό μας εαυτό. Οι σκέψεις που ακολουθούν γεννήθηκαν από αυτή την εμπειρία.
Από τους αρχαιότερους χρόνους ο άνθρωπος ύψωνε το βλέμμα του προς τον έναστρο ουρανό αναζητώντας απαντήσεις για τη θέση του μέσα στο σύμπαν. Οι κινήσεις των άστρων, οι φάσεις της Σελήνης και οι πορείες των πλανητών δημιούργησαν την αίσθηση ότι πίσω από την πολυπλοκότητα της φύσης υπάρχει μια βαθύτερη τάξη. Από αυτή την αναζήτηση γεννήθηκε η αστρονομία ως επιστήμη παρατήρησης των ουρανίων φαινομένων, ενώ παράλληλα αναπτύχθηκε η αστρολογία ως συμβολική γλώσσα ερμηνείας των σχέσεων ανάμεσα στον άνθρωπο και το σύμπαν.
Στους τεκτονικούς συμβολισμούς, τα ουράνια σώματα δεν αποτελούν αντικείμενα λατρείας ούτε μέσα πρόβλεψης του μέλλοντος. Αποτελούν σύμβολα που βοηθούν τον άνθρωπο να κατανοήσει βαθύτερες πτυχές της ύπαρξής του. Ο ουρανός μετατρέπεται σε ένα ανοιχτό βιβλίο, όπου κάθε άστρο, κάθε πλανήτης και κάθε κύκλος αποκαλύπτει μια όψη της εσωτερικής πραγματικότητας.
Κεντρική θέση σε αυτή τη συμβολική θεώρηση κατέχει ο Ήλιος. Είναι η πηγή του φωτός και της ζωής, το σημείο γύρω από το οποίο οργανώνεται ολόκληρο το πλανητικό σύστημα. Συμβολίζει τη συνείδηση, τη γνώση και το φως που διαλύει το σκοτάδι της άγνοιας. Όπως ο φυσικός Ήλιος φωτίζει τον κόσμο, έτσι και το εσωτερικό φως της σοφίας φωτίζει τον δρόμο της αυτογνωσίας.
Η Σελήνη παρουσιάζει μια διαφορετική διάσταση του ίδιου συμβολισμού. Το φως της είναι ανακλώμενο και οι φάσεις της μεταβάλλονται διαρκώς. Για τον λόγο αυτό συνδέεται με τον ψυχικό κόσμο, τη διαίσθηση, τη μνήμη και τις μεταβολές της ανθρώπινης εμπειρίας. Η πορεία της υπενθυμίζει ότι η εξέλιξη δεν πραγματοποιείται ευθύγραμμα, αλλά μέσα από κύκλους δοκιμασιών, μαθητείας και ανανέωσης.
Στο σημείο αυτό έρχεται στον νου ο Σμαραγδένιος Πίνακας του Ερμή του Τρισμέγιστου, ένα από τα σημαντικότερα κείμενα της ερμητικής παράδοσης. Η περίφημη φράση «Όπως τα άνω, έτσι και τα κάτω· όπως τα κάτω, έτσι και τα άνω» συνοψίζει μια από τις βαθύτερες αρχές του εσωτερικού συμβολισμού. Ο ουρανός και ο άνθρωπος δεν παρουσιάζονται ως δύο ανεξάρτητες πραγματικότητες. Αντιθέτως, οι ίδιοι νόμοι που διέπουν το σύμπαν αντανακλώνται και μέσα στην ανθρώπινη ψυχή. Ο εξωτερικός κόσμος γίνεται εικόνα του εσωτερικού και ο εσωτερικός κόσμος καθρέπτης του σύμπαντος. Μέσα από αυτή την οπτική, η μελέτη του ουρανού αποκτά έναν βαθύτερο σκοπό: να οδηγήσει τον άνθρωπο στη γνώση του εαυτού του.
Οι πλανήτες συμπληρώνουν αυτή τη μεγάλη αλληγορία. Ο Ερμής συμβολίζει τη γνώση, τη διάκριση, τη μάθηση και την επικοινωνία. Η Αφροδίτη εκφράζει την αρμονία, την ομορφιά και την ελκτική δύναμη που συνδέει τα επιμέρους στοιχεία σε ένα ενιαίο σύνολο. Ο Άρης αντιπροσωπεύει τη βούληση, το θάρρος και την αποφασιστικότητα που απαιτείται για κάθε ουσιαστική προσπάθεια υπέρβασης των εμποδίων. Ο Δίας συμβολίζει τη σοφία, τη δικαιοσύνη και τη διεύρυνση της συνείδησης προς υψηλότερες αντιλήψεις. Ο Κρόνος υπενθυμίζει την αξία της πειθαρχίας, της υπομονής και της εμπειρίας που αποκτάται μέσα από τον χρόνο.
Οι αρχαίοι παρατηρητές του ουρανού διέκριναν στις κινήσεις των πλανητών μια θαυμαστή αρμονία. Καθένας ακολουθεί τη δική του τροχιά, χωρίς να χάνει τη σχέση του με το κέντρο του συστήματος. Η εικόνα αυτή προσφέρει μια όμορφη αναλογία για την ανθρώπινη ύπαρξη. Οι σκέψεις, τα συναισθήματα, οι επιθυμίες και οι επιδιώξεις μας οφείλουν να κινούνται γύρω από ένα σταθερό κέντρο αξιών και συνείδησης. Όταν το κέντρο αυτό παραμένει φωτεινό, όλες οι επιμέρους δυνάμεις βρίσκουν τη θέση τους και συνεργάζονται αρμονικά.
Η παρατήρηση του ουρανού διδάσκει επίσης το μέτρο. Διδάσκει ότι η τάξη δεν επιβάλλεται αλλά προκύπτει όταν κάθε στοιχείο βρίσκεται στη σωστή του θέση. Αυτό ακριβώς υπενθυμίζουν και οι τεκτονικοί συμβολισμοί. Η πραγματική οικοδόμηση δεν αφορά μόνο τους ναούς από λίθο, αλλά πρωτίστως τον εσωτερικό ναό που κάθε άνθρωπος καλείται να ανεγείρει μέσα του.
Ίσως γι' αυτό ο έναστρος ουρανός εξακολουθεί να προκαλεί δέος ακόμη και στη σύγχρονη εποχή. Δεν μας μιλά μόνο για μακρινούς κόσμους και αχανείς αποστάσεις. Μας υπενθυμίζει ότι η αναζήτηση του φωτός στον ουρανό είναι ταυτόχρονα και αναζήτηση του φωτός μέσα μας.
Περισσότερα για τους αστρικούς συμβολισμούς, τον Σμαραγδένιο Πίνακα, τους πλανήτες και τη θέση τους στην τεκτονική παράδοση θα βρείτε στο βιβλίο «Τεκτονικό Πανόραμα».
ΜΤ3αα
Τεκτονικός Παντογνώστης και Τεκτονικό Πανοραμα
Tα βιβλία είναι διαθέσιμα αποκλειστικά από:
tetraktys.gr Μαρία Βασιλοπούλου , Πλειάδων 95, Τ.Κ.145 64 Ν. Κηφισιά , 2108077513, 2106250513, sales@tetraktys.gr
tektonismos.gr , Φιλικής Εταιρείας 39, Τ.Κ. 546.21, Θεσσαλονίκη, 2310265042, 2310265083, 6976122020 EMAIL info@tektonismos.gr
Πηγές
- Kepler, J. (1609) Astronomia Nova. Prague: Printed by Gottfried Tampach.
- Mead, G.R.S. (1906) Thrice-Greatest Hermes: Studies in Hellenistic Theosophy and Gnosis. Vols. I–III. London: Theosophical Publishing Society.
- Plato (2008) Timaeus and Critias. Translated by R. Waterfield. Oxford: Oxford University Press.
- Scott, W. and Ferguson, A.S. (1924–1936) Hermetica: The Ancient Greek and Latin Writings which Contain Religious or Philosophic Teachings Ascribed to Hermes Trismegistus. 4 vols. Oxford: Clarendon Press.
- Tester, S.J. (1987) A History of Western Astrology. Woodbridge: Boydell Press.
- Yates, F.A. (1964) Giordano Bruno and the Hermetic Tradition. London: Routledge and Kegan Paul.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου